
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੈਕਸ (ਦੈਨਿਕ ਸਵੇਰਾ): ਇਰਾਨ ਦੇ ਮਰਹੂਮ ਸਰਵੋਚ ਨੇਤਾ ਆਯਤੁੱਲਾਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਮਨਈ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮੋਜਤਬਾ ਖ਼ਾਮਨਈ ਨੂੰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਰਾਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਸਰਵੋਚ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਐਸੈਂਬਲੀ ਆਫ਼ ਐਕਸਪਰਟਸ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਕਾਸ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਸਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਇਰਾਨ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੈਨਿਕ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਯਤੁੱਲਾਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਮਨਈ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਇਰਾਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਰਗੇ ਵਿਰੋਧੀ ਮੀਡੀਆ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 56 ਸਾਲਾ ਮੋਜਤਬਾ ਖ਼ਾਮਨਈ ਦੀ ਚੋਣ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰਿਵੋਲੂਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਕੋਰ (IRGC) ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਵਿੱਚ ਵਾਰਸਤੀ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਇਰਾਨੀ ਇਸਲਾਮੀ ਗਣਰਾਜ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਧਾਰਮਿਕ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ।
ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਬੁਝਾਈ ਗਈ, ਸਾਰੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ
ਮੋਜਤਬਾ ਖ਼ਾਮਨਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1969 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਹੁਦੇ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਦੇ ਕੋਈ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦਾ ਨਹੀਂ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਇਰਾਨੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਕੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ IRGC ਅਤੇ ਬਸੀਜ ਫ਼ੌਜ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਸੰਬੰਧ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਰਾਨ‑ਇਰਾਕ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੜੇ ਸਨ। 2019 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਸਨ।
ਐਸੈਂਬਲੀ ਆਫ਼ ਐਕਸਪਰਟਸ, ਜੋ ਕਿ ਇਰਾਨ ਦੇ ਸਰਵੋਚ ਨੇਤਾ ਦੀ ਚੋਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ, ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੀਡੀਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਨੇ ਵੀ ਮੋਜਤਬਾ ਨੂੰ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਅਗੇਤਰੀ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ–ਇਰਾਨ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਨਾਕਾਮ: ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨੇ ‘Operation Epic Fury’ ਕਿਉਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ?
ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਇਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਵਿਰੋਧ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਤਾ‑ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਵਾਰਸਤੀ ਚੋਣ ਨੂੰ ਇਰਾਨੀ ਧਾਰਮਿਕ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿੱਚ ਮੋਜਤਬਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਰਾਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਰਗੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਰਾਨੀ ਰਾਜ ਮੀਡੀਆ ਵੱਲੋਂ ਇਸਦੀ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਵੱਡੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ।