ਮੁੰਬਈ (ਦੈਨਿਕ ਸਵੇਰਾ): ਮੁੰਬਈ ਅਦਾਕਾਰ ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਲਈ, ਅਦਾਕਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਜੀਵਨ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਸੀ – ਇੱਕ ਕਲਾ ਜੋ ਉਸਨੇ ਜੀਇਆ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਜੋ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਏ ਉਹ ਅੱਜ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹਨ – ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਉਸਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਜਾਸੂਸ ‘ਕਰਮਚੰਦ’ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ‘ਮੁਸੱਦੀ ਲਾਲ’ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਇੱਕ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੁਆਰਾ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਆਦਮੀ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਏ ਹਨ। ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਚਿੱਤਰਣ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਜਨਾਂ ਵਾਰ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਅਕਸਰ, ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਕਲਾਕਾਰ ਥੱਕ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਪੰਕਜ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਉਭਰਦਾ ਜਿਵੇਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਇਹੀ ਭਾਲ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਪਛਾਣ ਬਣ ਗਈ।
ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਮਈ, 1954 ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ, ਉਸਨੂੰ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਅਤੇ ਰੰਗਮੰਚ ਵੱਲ ਇੱਕ ਅਟੱਲ ਖਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ। ਅਕਾਦਮਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉੱਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸਦਾ ਅਸਲ ਜਨੂੰਨ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਹੁਨਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ (ਐਨਐਸਡੀ) ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਿਆ ਅਤੇ ਕਲਾ ਦੀਆਂ ਬਾਰੀਕੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਐਨਐਸਡੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤੇ। ਸਾਥੀ ਕਲਾਕਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਖਾਸ ਸੰਵਾਦ ਇੱਛਤ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਪੰਕਜ ਇਸਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਡਿਲੀਵਰੀ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਇਹ ਵੀ ਪੜੋਂ:
Imtiaz Ali ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਚ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸੋਂਗ ‘ਮਸਕਾਰਾ’ ਗੀਤ ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਇਸ ਖ਼ਾਸ ਦੋਸਤੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ
ਇਹੀ ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਆਖਰਕਾਰ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਰਸਤਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਰਿਚਰਡ ਐਟਨਬਰੋ ਦੀ ਫਿਲਮ ਗਾਂਧੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਬ੍ਰੇਕ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਿਆਰੇਲਾਲ ਨਈਅਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਦੀ ਅਰੋਹਨ ਅਤੇ ਮੰਡੀ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁੰਦਨ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਜਾਨੇ ਭੀ ਦੋ ਯਾਰੋ ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਫਿਲਮ ਏਕ ਡਾਕਟਰ ਕੀ ਮੌਤ ਵਿੱਚ, ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਨੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀਪਾਂਕਰ ਰਾਏ, ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਸ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਉਸਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਆਪਕ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਟੀਮ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਤਰ ਦੀ ਇਕਾਂਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ‘ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਿੱਖ ਜਾਂਦੀ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਇੰਨੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਫਿਲਮ ਮਕਬੂਲ ਵਿੱਚ ‘ਅੱਬਾ ਜਹਾਂਗੀਰ ਖਾਨ’ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਢੰਗ-ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ – ਉਸਦੇ ਚੱਲਣ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਸਦੇ ਬੈਠਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਤੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਵੀ ਓਨਾ ਹੀ ਕਮਾਲ ਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਰਮਚੰਦ, ਮੁੰਗੇਰੀਲਾਲ ਕੇ ਹਸੀਨ ਸਪਨੇ, ਅਤੇ ਆਫਿਸ ਆਫਿਸ ਵਰਗੇ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘਰ-ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ-ਪਛਾਣਿਆ ਨਾਮ ਬਣਾਇਆ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਆਫਿਸ ਆਫਿਸ ਤੋਂ ਮੁਸੱਦੀਲਾਲ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਅੱਜ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਵੀ, ਉਹ ਹਰ ਸੀਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦਾ ਸੀ – ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਇੱਕ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ। ਅਕਸਰ, ਸੈੱਟ ‘ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕ ਉਸਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਟਾਈਮਿੰਗ ਅਤੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਦੇਖ ਕੇ ਹਾਸੇ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟ ਪੈਂਦੇ ਸਨ।
ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ, ਪੰਕਜ ਕਪੂਰ ਨੇ ਤਿੰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਕਿਰਦਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਅਜ਼ਮਾਇਆ। ਉਸਦੀ ਫਿਲਮ *ਮੌਸਮ* ਨੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸ਼ਾਹਿਦ ਕਪੂਰ, ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਨ।

Pankaj Kapur Indian actor biography