ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਣੂ ਤਾਕਤਾਂ ਦੀ ਦੌੜ: SIPRI ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਵੱਡੇ ਖੁਲਾਸੇ

4 months ਪਹਿਲਾ

Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਦੌੜ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਜਤਾਈਆਂ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਤਿੰਨੇ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੋਵੇਂ ਨਵੇਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਸਿਸਟਮ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ MIRV (Multiple Independently Targetable Re-entry Vehicle) ਵਰਗੀ ਤਕਨੀਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਕਈ ਟਾਰਗੇਟਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਭੰਡਾਰ ਬਾਰੇ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਦੇਸ਼ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 190 ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ “ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਟ੍ਰਾਇਡ” ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ, ਜ਼ਮੀਨੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਧਾਰਿਤ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ: ਅਗਸਤ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਹਾਈ-ਟੈਕ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸ਼ੁਰੂ

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 170 ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਟ੍ਰਾਇਡ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਆਧਾਰਿਤ ਸਮਰੱਥਾ ਹਾਲੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।

ਚੀਨ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਕੋਲ ਲਗਭਗ 620 ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਹੋਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਇਹ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਉੱਚ ਚੌਕਸੀ (High Alert) ‘ਤੇ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।

ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, SIPRI ਮੁਤਾਬਕ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 12,187 ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰੂਸ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਹਨ।

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ MIRV ਵਰਗੀ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਰਣਨੀਤਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਿਪੋਰਟ ਇਹ ਵੀ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹਾਲੀਆ ਤਣਾਅ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਪਰਮਾਣੂ ਟਕਰਾਅ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸੰਯਮ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਜੋਖਮ ਹਾਲੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

CJP ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਭਿਜੀਤ ਦੀਪਕੇ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਅੰਦੋਲਨ ਐਲਾਨ: ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਹੋਈ ਹੋਰ ਤੇਜ਼