Diwali Sweets: ਦੀਵਾਲੀ ਤੋਂ ਭਾਈ ਦੂਜ ਤੱਕ ਮਠਿਆਈਆਂ ਦਾ ਲਓ ਸੁਆਦ, ਪਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਜਾਣੋ ਕਾਜੂ ਕਤਲੀ ਤੋਂ ਗੁਲਾਬ ਜਾਮੁਨ ਤੱਕ ਕਿੰਨੀ ਮਾਤਰਾ ਖਾਣੀ ਸਹੀ

8 November 2026 ਅੱਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

Diwali Sweets: ਦੀਵਾਲੀ, ਧਨਤੇਰਸ ਅਤੇ ਭਾਈ ਦੂਜ ਵਰਗੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਮਠਿਆਈਆਂ ਖਾਣ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨ ਦਾ ਆਪਣਾ ਹੀ ਆਨੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਜੀਆਂ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਮਠਿਆਈਆਂ ਦੇਖ ਕੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਮਨ ਲਲਚਾਉਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੁਆਦ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਿੱਠਾ ਖਾਣਾ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ੂਗਰ, ਮੋਟਾਪੇ, ਹਾਈ ਕੋਲੈਸਟ੍ਰੋਲ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਸਮੇਂ ਵਧੇਰੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਮਠਿਆਈਆਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਮੁਤਾਬਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖੁਰਾਕ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਕੁੱਲ ਊਰਜਾ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੀ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ 5 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਰੱਖਣਾ ਹੋਰ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 20 ਤੋਂ 30 ਗ੍ਰਾਮ ਮਠਿਆਈ ਖਾਣਾ ਕਾਫ਼ੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਉਮਰ, ਸਰੀਰਕ ਸਰਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਕਾਜੂ ਕਤਲੀ ਅਤੇ ਬੇਸਨ ਦੇ ਲੱਡੂ ਵਰਗੀਆਂ ਮਠਿਆਈਆਂ ਖਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਮਾਤਰਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਾਜੂ ਕਤਲੀ ਵਿੱਚ ਕਾਜੂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੰਡ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 15 ਤੋਂ 20 ਗ੍ਰਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਟੁਕੜਾ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਸਨ ਦੇ ਲੱਡੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਫਾਈਬਰ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਘਿਓ ਅਤੇ ਖੰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਲੱਡੂ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਲੱਡੂ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਖਾਣਾ ਬਿਹਤਰ ਰਹੇਗਾ।

ਰਸਗੁੱਲਾ ਅਤੇ ਗੁਲਾਬ ਜਾਮੁਨ ਖਾਣ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਰਸਗੁੱਲਾ ਛੈਣੇ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਖੰਡ ਦੀ ਚਾਸ਼ਨੀ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਿਠਾਸ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਰਸਗੁੱਲਾ ਖਾਓ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਚਾਸ਼ਨੀ ਕੱਢ ਦਿਓ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਗੁਲਾਬ ਜਾਮੁਨ ਵਿੱਚ ਘਿਓ ਅਤੇ ਖੰਡ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਗੁਲਾਬ ਜਾਮੁਨ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਰ ਮਿੱਠੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਜਲੇਬੀ ਅਤੇ ਖੀਰ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜਲੇਬੀ ਨੂੰ ਤੇਲ ਜਾਂ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਤਲ ਕੇ ਖੰਡ ਦੀ ਚਾਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਡੁਬੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੈਲੋਰੀ ਅਤੇ ਖੰਡ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਲੇਬੀ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਰਹੋ। ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣੀ ਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਵਰਗੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਖੰਡ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਮੇਵੇ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਕੈਲੋਰੀ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 75 ਤੋਂ 100 ਗ੍ਰਾਮ ਜਾਂ ਅੱਧੀ ਛੋਟੀ ਕਟੋਰੀ ਖੀਰ ਖਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਨੂੰ ਘੱਟ ਖੰਡ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਵਧੀਆ ਵਿਕਲਪ ਹੈ।

ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕੁਝ ਆਸਾਨ ਆਦਤਾਂ ਅਪਣਾਉਣੀਆਂ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਮਠਿਆਈ ਖਾਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਠਿਆਈਆਂ ਖਾਣ ਦੀ ਥਾਂ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਦੀ ਇੱਕ ਮਠਿਆਈ ਚੁਣੋ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਠਿਆਈ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਖੰਡ ਅਤੇ ਘਿਓ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਘੱਟ ਰੱਖੋ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਓ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਕਸਰਤ ਤੇ ਸੈਰ ਵਰਗੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ।