ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ? ਜਾਣੋ ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਰੀਕੇ

3 months ਪਹਿਲਾ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਨਿਊਜ਼ : ਹਰ ਮਾਪੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬੱਚਾ ਇਮਾਨਦਾਰ ਬਣੇ ਅਤੇ ਹਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਬੋਲੇ। ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਬੱਚੇ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਝੂਠ ਬੋਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਪੇ ਗੁੱਸਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਸਖ਼ਤ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਚੇ ਹੋਰ ਡਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਲ-ਵਿਹਾਰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਦਤ ਸਜ਼ਾ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਰੋਸੇ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਮਾਹੌਲ ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕੋਚ ਰਿਧੀ ਦਿਓਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਇਹ ਪੁੱਛਣਾ ਕਿ “ਕੀ ਇਹ ਤੂੰ ਕੀਤਾ ਹੈ?” ਉਸ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿ ਕੇ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, “ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕੀ ਹੋਇਆ?” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੱਚਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ 1.96 ਕਿਲੋ ਹੈਰੋਇਨ ਬਰਾਮਦ, ਘਰਿੰਡਾ ਪੁਲਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰਵਾਈ

ਅਕਸਰ ਬੱਚੇ ਝੂਠ ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ ਕਿ ਉਹ ਧੋਖਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਉਹ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਂਟ ਪਵੇਗੀ ਜਾਂ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲੇਗੀ। ਜੇਕਰ ਹਰ ਗਲਤੀ ‘ਤੇ ਮਾਪੇ ਗੁੱਸਾ ਕਰਨਗੇ, ਤਾਂ ਬੱਚਾ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਛੁਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇਗਾ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖੇਗਾ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹਿਚਕੇਗਾ।

ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਹਾਰ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਕਾਇਮ ਕਰਨ। ਬੱਚੇ ਉਹੀ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਜੇ ਘਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਭਰੋਸੇ, ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਬਿਨਾਂ ਡਰ ਦੇ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।

ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਦੀ ਆਦਤ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਧੀਰਜ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭਰੋਸਾ ਹੋਵੇ ਕਿ ਗਲਤੀ ਦੱਸਣ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਹੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ।

ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝ ਦੀ ਫਿਲਮ ‘ਸਤਲੁਜ’ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ SGPC ਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਕੀਤਾ ਬਚਾਅ