Last Updated: November 20, 2026

Dainik Savera Times Logo

Physics Of Crispy Dosa ਕਰਿਸਪੀ ਡੋਸਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਟ੍ਰਿਕ… ਕਿਸੀ ਬੁੱਕ ‘ਚ ਨਹੀਂ ; IIT ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਦੱਸੀ ਸੱਚਾਈ

20 March 2026 ਅੱਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

Physics Of Crispy Dosa ਕਰਿਸਪੀ ਡੋਸਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਟ੍ਰਿਕ… ਕਿਸੀ ਬੁੱਕ ‘ਚ ਨਹੀਂ ; IIT ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨੇ ਦੱਸੀ ਸੱਚਾਈ

The Physics Of Crispy Dosa : ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜੋ ਸਵੇਰੇ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਨਾਸ਼ਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਡੋਸਾ ਅਕਸਰ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਸਟਾਲ ‘ਤੇ ਖਾਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਸਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਡੋਸਾ ਇੱਕ ਪਸੰਦੀਦਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ – ਜਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਂ ਜਾਂ ਦਾਦੀ – ਨੇ ਕਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਡੋਸਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਖਾਸ ਤਕਨੀਕ ਦੇਖੀ ਹੋਵੇਗੀ : ਤਵਾ (ਗਰਿੱਡਲ) ‘ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਬੂੰਦਾਂ ਛਿੜਕ ਕੇ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨਾ ਕਿ ਇਹ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਆਈਆਈਟੀ ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮਹੇਸ਼ ਪੰਚਗਨੁਲਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਰਿਵਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ।

LPG Shortage : ਸਿਲੰਡਰ ਦੀ ਟੈਨਸ਼ਨ ਦੂਰ ; ਬੁਕਿੰਗ 40% ਤਕ ਘਟੀ, ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸਪਲਾਈ ਤਕ ਵੱਡੇ ਕਦਮਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ

18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ, ‘ਲੀਡੇਨਫ੍ਰੌਸਟ ਇਫੈਕਟ’ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਰਸੋਈਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ – ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਡੋਸਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਿਸਪੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।

ਲੀਡੇਨਫ੍ਰੌਸਟ ਇਫੈਕਟ ਕੀ ਹੈ?

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮਹੇਸ਼ ਪੰਚਗਨੁਲਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸਤ੍ਹਾ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੋਹੇ ਦੀ ਤਵੇ) ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਾਸ ਤਾਪਮਾਨ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਤਰਲ ਤੁਰੰਤ ਗਰਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਭਾਫ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਤਲੀ, ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਪਰਤ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਫ਼ ਦੀ ਇਹ ਪਰਤ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਗਰਮ ਸਤ੍ਹਾ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਭਾਫ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਫ਼ ਬਣਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਤਵੇ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ‘ਤੇ “ਨੱਚਦੀਆਂ” ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਿੱਧੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਭਾਫ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰਤ ਤਰਲ ਅਤੇ ਗਰਮ ਤਵੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਬਫਰ ਵਜੋਂ ਬਣਦੀ ਹੈ।

World Oral Health Day : ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਮਸੂੜਿਆਂ ਦਾ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਕੀ ਹੈ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨ ? ਇੱਥੇ ਜਾਣੋ…

ਤਵੇ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਡੋਸਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਸੀ ਤਾਲਮੇਲ
ਡੋਸਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਵੇ ਦੇ ਸਹੀ ਤਾਪਮਾਨ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮਹੇਸ਼ ਨੋਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤਵੇ ਬਹੁਤ ਠੰਡਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਘੋਲ ਸਤ੍ਹਾ ਨਾਲ ਚਿਪਕ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡੋਸਾ ਫਟ ਜਾਵੇਗਾ ਜਾਂ ਟੁੱਟ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਜੇਕਰ ਤਵੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮ ਹੈ, ਤਾਂ ਘੋਲ ਸਤ੍ਹਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੇਗਾ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਡੋਸਾ ਸੜੇ ਹੋਏ ਧੱਬਿਆਂ ਜਾਂ ਛੇਕਾਂ ਨਾਲ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਸਤ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਛਿੜਕੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ‘ਵਾਟਰ ਡਾਂਸ ਟੈਸਟ’ ਸਹੀ ‘ਸਵੀਟ ਸਪਾਟ’ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ – ਉਹ ਬਿੰਦੂ ਜਿਸ ‘ਤੇ ਤਵੇ ‘ਤੇ ਇੰਨਾ ਗਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘੋਲ ਨੂੰ ਚਿਪਕਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ, ਪਰ ਇੰਨਾ ਗਰਮ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਸੜ ਜਾਵੇ।

ਮਾਂ ਅਤੇ ਦਾਦੀ ਜੀ ਦੀ ‘ਡਾਂਸ ਟੇਸਟ’ ਚਾਲ
ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਡੋਸਾ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਦਾਦੀ ਜੀ ਦੀ ਇਸ ਪੁਰਾਣੀ ਚਾਲ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕੇ ਸਿਰਫ਼ ਮਨਮਾਨੇ ਰੁਟੀਨ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਖਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨ ਹੈ।

ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ ਹਨ।...

Copyright © 2026 Dainik Savera Times. All rights reserved.