Healthy Lifestyle। ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ, ਪੇਟ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ – ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਨਿਯਮਿਤ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ, ਕਸਰਤ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤਣਾਅ – ਆਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਕਬਜ਼, ਗੈਸ, ਪੇਟ ਫੁੱਲਣਾ ਅਤੇ ਬਦਹਜ਼ਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ‘ਪਵਨਮੁਕਤਾਸਨ’ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਉਪਾਅ ਵਜੋਂ ਉਭਰਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਆਸਣ (ਯੋਗ ਆਸਣ) ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਪੇਟ, ਪੱਟਾਂ ਅਤੇ ਕਮਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਵਾਧੂ ਚਰਬੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ, ਸਰੀਰ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਊਰਜਾਵਾਨ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
‘ਪਵਨਮੁਕਤਾਸਨ’ ਨਾਮ ਤਿੰਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ‘ਪਵਨ’ (ਭਾਵ ਹਵਾ ਜਾਂ ਹਵਾ), ‘ਮੁਕਤ’ (ਭਾਵ ਛੱਡਣਾ), ਅਤੇ ‘ਆਸਨ’ (ਭਾਵ ਆਸਣ)। ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਉਹ ਆਸਣ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗੈਸ ਜਾਂ ਹਵਾ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਵਨਮੁਕਤਾਸਨ ਪੇਟ ਦੀ ਗੈਸ, ਕਬਜ਼ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਚਨ ਵਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਯੋਗਾ ਆਸਣ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਟ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਾਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਠ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਚਰਬੀ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
ਇਸਦੇ ਫਾਇਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਗੈਸਟ੍ਰਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਇਹ ਪੇਡੂ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਅੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੇਡੂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਵਾਰੀ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਆਸਣ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਕਾਫ਼ੀ ਸਧਾਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਉਪਕਰਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਬਸ ਯੋਗਾ ਮੈਟ ਜਾਂ ਫਰਸ਼ ‘ਤੇ ਲੇਟ ਜਾਓ, ਆਪਣੇ ਗੋਡਿਆਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ ਵੱਲ ਖਿੱਚੋ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਰੱਖੋ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਕਿੰਟਾਂ ਲਈ ਫੜੀ ਰੱਖੋ, ਫਿਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਕਰੋ। ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਵਾਰ ਇਸਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਨਤੀਜੇ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ, ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ, ਹਲਕਾ ਭੋਜਨ ਖਾਣ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ, ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਹੈ, ਹਰਨੀਆ ਹੈ, ਜਾਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੀ ਸਰਜਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਆਸਣ ਨਾ ਕਰੋ।
