Matsyasana benefits : ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੋਗ ਦਿਵਸ ਤੱਕ ਸਿਰਫ਼ 28 ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਆਯੁਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਗ ਆਸਣਾਂ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੜੀ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਮੱਤਿਆਸਨ (ਮੱਛੀ ਆਸਣ) ਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਿਆਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੱਤਿਆਸਨ ਦਾ ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖਿਚਾਅ, ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਬੇਅਰਾਮੀ, ਪਿੱਠ ਦੀ ਜਕੜਨ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲਚਕਤਾ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਵਰਗੀਆਂ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਵਾਲੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ, ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਕ੍ਰੀਨ ਟਾਈਮ, ਅਤੇ ਗਲਤ ਆਸਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਠਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੱਛਣ ਇਸ ਗੱਲ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਚਕਤਾ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਮੱਤਿਆਸਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਉਪਾਅ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਮੱਤਿਆਸਨ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗਲੇ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਮੋਢਿਆਂ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਲੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੇਅਰਾਮੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਥਾਇਰਾਇਡ ਗਲੈਂਡ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਪਿੱਠ ਦੀ ਜਕੜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿੱਠ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਚਕਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਸਣ ਸਾਹ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ ਇਹ ਆਸਣ
- ਮੱਤਿਆਸਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਦੇ ਭਾਰ ਲੇਟ ਜਾਓ।
- ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨਾਲ ਰੱਖੋ, ਆਪਣੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ।
- ਅੱਗੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਕੂਹਣੀਆਂ ਨੂੰ ਫਰਸ਼ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਚੁੱਕੋ।
- ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਵੱਲ ਝੁਕਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਰ ਦਾ ਤਾਜ ਜ਼ਮੀਨ ਨੂੰ ਛੂਹ ਜਾਵੇ।
- ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਵਧਾ ਕੇ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਮਲਾਸਨ (ਕਮਲਾਸਨ) ਆਸਣ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹੋ।
- ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਆਸਣ ਨੂੰ 15 ਤੋਂ 30 ਸਕਿੰਟਾਂ ਲਈ ਰੱਖੋ।
- ਮੱਤਿਆਸਨ ਵਰਗਾ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਆਸਣ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੀਰਕ ਬਿਮਾਰੀਆਂ – ਛੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ – ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਨਿਯਮਤ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ, ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਮਨ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਊਰਜਾਵਾਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਗਰਦਨ ਜਾਂ ਪਿੱਠ ਦੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਯੋਗਾ ਮਾਹਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਇਸ ਆਸਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
