ਨੀਂਦ ‘ਚ ‘Gender Gap’ ! ਕਿਉਂ ਔਰਤਾਂ ਸੌਂਦੀਆਂ ਘੱਟ ? ਚੰਗੀ ਨੀਂਦ ਆਰਾਮ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਵੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈ

7 months ਪਹਿਲਾ

Healthy Lifestyle। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਈ ਅਧਿਐਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਤੱਥ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ: ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਦੇ ਪੈਟਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਅੰਤਰ ਹੈ – ਇੱਕ ਵਰਤਾਰਾ ਜਿਸਨੂੰ ਹੁਣ “ਲਿੰਗ ਨੀਂਦ ਅੰਤਰ” ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਸਮਾਨਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਨੀਂਦ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

2017 ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 45 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ 48 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮਾਵਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 7 ਘੰਟੇ ਨੀਂਦ ਲੈਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ 62 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਔਰਤਾਂ ਇਸ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਂ ਬਣਨ ਦਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ‘ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ ਸ਼੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ (22-03-2026)

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ‘ਸਲੀਪ ਸਾਈਕਲ’ ਦੁਆਰਾ 2025 ਦੀ ਇੱਕ ਗਲੋਬਲ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ, ਔਸਤਨ, 57 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਔਰਤਾਂ ਇੱਕ ਨਿਰਪੱਖ ਮੂਡ ਵਿੱਚ ਜਾਗਦੀਆਂ ਹਨ – ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਅੰਤਰ ਮਾਮੂਲੀ ਜਾਪ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਦੀ ਮਾੜੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਅਕਸਰ ਵਿਘਨ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨਲ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਹਨ – ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਹਵਾਰੀ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਅਤੇ ਮੀਨੋਪੌਜ਼ – ਜੋ ਸਾਰੇ ਨੀਂਦ ਦੇ ਪੈਟਰਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕ ਇੱਕ ਬਰਾਬਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ, ਘਰ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰੰਤਰ ਸੰਘਰਸ਼, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਥਾਈ ਮਾਨਸਿਕ ਦਬਾਅ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨਾਲ ਦਹਿਲਿਆ ਇਜ਼ਰਾਈਲ : ਅਰਾਦ ਤੇ ਡਿਮੋਨਾ ‘ਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਖਮੀ ; ਤਹਿਰਾਨ ‘ਚ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੇ ਧਮਾਕੇ

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦਿਨ ਭਰ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਲਟੀਟਾਸਕਿੰਗ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੀ ਰਿਕਵਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਰਦਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੀਂਦ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਰੀਰਕ ਲੋੜ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਨੀਂਦ ਦੀ ਘਾਟ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ, ਚਿੜਚਿੜੇਪਨ, ਤਣਾਅ, ਹਾਰਮੋਨਲ ਅਸੰਤੁਲਨ, ਤੇ ਦਿਲ ਅਤੇ ਪਾਚਕ ਵਿਕਾਰ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, “ਲਿੰਗ ਨੀਂਦ ਦੇ ਪਾੜੇ” ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਧਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੰਗੀ ਨੀਂਦ ਸਿਰਫ਼ ਆਰਾਮ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਨੀਂਹ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।