ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ: ਗੁਰੂ ਜੀ ਇਸ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਨਾਮ-ਮੰਤ੍ਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਜਾਤ ਜਾਂ ਵਰਗ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਹਰ ਜੀਵ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਖਤ੍ਰੀ ਹੋਵੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸੂਦਰ ਜਾਂ ਵੈਸ਼—ਹਰੇਕ ਮਨੁੱਖ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨ ਕੇ ਦਿਨ ਰਾਤ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਆਤਮਕ ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਸਾਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਸਤਿਗੁਰੂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਰੂਪ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਗੁਰਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ ਜੋ ਇੱਛਾ ਕਰੀਏ, ਉਹੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਅਨੇਕਾਂ ਉਪਾਅ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਰਜ਼ਾ ਅਨੁਸਾਰ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਜੀਵ ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪ੍ਰਭੂ ਉਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਚਿੱਤ ਵਿਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਰਜ਼ਾ ਅਗੋਚਰ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਹੈ।
ਲੁਧਿਆਣਾ ‘ਚ ਕਬੱਡੀ ਖਿਡਾਰੀ ਦਾ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ, 27 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਨੌਜਵਾਨ
ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪
ੴ ਸਤਿਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰਭਉ ਨਿਰਵੈਰੁ ਅਕਾਲ ਮੂਰਤਿ ਅਜੂਨੀ ਸੈਭੰ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
ਬਿਲਾਵਲੁ ਮਹਲਾ ੪ ॥
ਖਤ੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮਣੁ ਸੂਦੁ ਵੈਸੁ ਕੋ ਜਾਪੈ ਹਰਿ ਮੰਤ੍ਰੁ ਜਪੈਨੀ ॥
ਗੁਰੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਕਰਿ ਪੂਜਹੁ ਨਿਤ ਸੇਵਹੁ ਦਿਨਸੁ ਸਭ ਰੈਨੀ ॥੧॥
ਹਰਿ ਜਨ ਦੇਖਹੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨੈਨੀ ॥
ਜੋ ਇਛਹੁ ਸੋਈ ਫਲੁ ਪਾਵਹੁ ਹਰਿ ਬੋਲਹੁ ਗੁਰਮਤਿ ਬੈਨੀ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
ਅਨਿਕ ਉਪਾਵ ਚਿਤਵੀਅਹਿ ਬਹੁਤੇਰੇ ਸਾ ਹੋਵੈ ਜਿ ਬਾਤ ਹੋਵੈਨੀ ॥
ਅਪਨਾ ਭਲਾ ਸਭੁ ਕੋਈ ਬਾਛੈ ਸੋ ਕਰੇ ਜਿ ਮੇਰੈ ਚਿਤਿ ਨ ਚਿਤੈਨੀ ॥੨॥
ਮਨ ਕੀ ਮਤਿ ਤਿਆਗਹੁ ਹਰਿ ਜਨ ਏਹਾ ਬਾਤ ਕਠੈਨੀ ॥
ਅਨਦਿਨੁ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਧਿਆਵਹੁ ਗੁਰ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਮਤਿ ਲੈਨੀ ॥੩॥
ਮਤਿ ਸੁਮਤਿ ਤੇਰੈ ਵਸਿ ਸੁਆਮੀ ਹਮ ਜੰਤ ਤੂ ਪੁਰਖੁ ਜੰਤੈਨੀ ॥
ਜਨ ਨਾਨਕ ਕੇ ਪ੍ਰਭ ਕਰਤੇ ਸੁਆਮੀ ਜਿਉ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਬੁਲੈਨੀ ॥੪॥੫॥
ਮੂਲੀ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾ ਕਰੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ, ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਰਹੋਗੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ
ਗੁਰੂ ਜੀ ਆਗਾਹ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਮਤਿ ਛੱਡੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੰਮ ਔਖਾ ਹੈ ਪਰ ਜਰੂਰੀ ਵੀ। ਮਨ ਦੀ ਮਤਿ ਅਕਸਰ ਅਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਭਟਕਾਵ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਤਿਗੁਰੂ ਦੀ ਮਤਿ ਲੈ ਕੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਨਾਮ ਜਪਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਤੇ ਮੰਦੀ ਮਤਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੇ ਵਾਜੇ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਵਜਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਦਾਸ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਗੁਰੂ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੇਰੀ ਰਜ਼ਾ ਹੀ ਸੱਚੀ ਮਰਜੀ ਹੈ।
ਸਾਰ ਵਜੋਂ, ਇਹ ਬਾਣੀ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜਾਤ-ਪਾਤ, ਵਰਗ ਜਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਪਹਚਾਨ ਤੋਂ ਉਪਰ ਉੱਠ ਕੇ ਹਰ ਜੀਵ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜੁੜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਰਨ, ਗੁਰਮਤ ਦੀ ਮਤਿ ਅਤੇ ਨਾਮ ਸਿਮਰਨ—ਇਹੀ ਤਿੰਨ ਰਾਹ ਹਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਅਸਲ ਸੁਖ, ਆਤਮਕ ਅਨੰਦ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਰਜ਼ਾ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਮੈਂ ਇਸ ਬਾਣੀ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਜਾਂ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਲੇਖ ਵੀ ਰਚ ਸਕਦਾ ਹਾਂ।