ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਹਾਲਮਾਰਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਅਤੇ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀ ਸੋਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਟੈਗਿੰਗ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
HUID ਕੋਡ ਹੋਵੇਗਾ ਲਾਜ਼ਮੀ
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ ਹੁਣ ਹਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ‘ਤੇ 6 ਅੰਕਾਂ ਵਾਲਾ ਹਾਲਮਾਰਕ ਯੂਨੀਕ ਆਈਡੈਂਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ (HUID) ਕੋਡ ਲਗਾਉਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ HUID ਕੋਡ ਵਾਲੇ ਗਹਿਣੇ ਹੀ ਖਰੀਦਣ। ਇਸ ਕੋਡ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਤੁਸੀਂ BIS CARE ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਕਲੀ ਗਹਿਣਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਵ ਹੋਵੇਗਾ।
ਹਾਲਮਾਰਕਿੰਗ ਕਿਉਂ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ?
ਹਾਲਮਾਰਕਿੰਗ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਿਆਰ ਬਿਊਰੋ (BIS) ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਗਹਿਣੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਮਿਆਰਾਂ ‘ਤੇ ਖਰੇ ਉਤਰਦੇ ਹਨ।
ਸਹੀ ਹਾਲਮਾਰਕਿੰਗ ਨਾਲ:
ਗਾਹਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਖਰੀਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ
ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਘਟਦੇ ਹਨ
ਜੁੈਲਰੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਭਰੋਸਾ ਵਧਦਾ ਹੈ
ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਵਧੀ ਸਖ਼ਤੀ
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਜੁੈਲਰਾਂ ਨੇ ਘੱਟ ਕੈਰੇਟ ਦਾ ਸੋਨਾ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂ BIS ਹਾਲਮਾਰਕ ਦਾ ਗਲਤ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਝੇਲਣਾ ਪਿਆ। ਇਸੀ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੜੇ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੇ ਹਰ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਯਕੀਨੀ ਬਣ ਸਕੇ।
HUID ਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤੋਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਗਹਿਣੇ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ HUID ਕੋਡ ਮੁੜ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਗਹਿਣੇ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇਗਾ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਗਹਿਣੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਿਲੱਖਣ ਪਛਾਣ ਹੋਵੇਗੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਲਈ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਰਹੇਗੀ।
ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵੱਡੀ ਖਰੀਦ ‘ਤੇ ਵੀ ਕੁਝ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਹਨ:
2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਖਰੀਦ ‘ਤੇ ਪੈਨ ਕਾਰਡ ਲਾਜ਼ਮੀ
10 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਖਰੀਦ ‘ਤੇ ਪੈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਅਤੇ ਆਮਦਨ ਦਾ ਸਬੂਤ ਲਾਜ਼ਮੀ
2 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਨਕਦ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ
ਇਹ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਗਾਹਕਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਗਾਹਕ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ HUID ਕੋਡ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਕਲੀ ਜਾਂ ਘੱਟ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਸੋਨੇ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਨ।