Navratri Vrat Vidhi : ਇਸ ਸਾਲ, ਚੈਤਰਾ ਨਵਰਾਤਰੀ 19 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ 26 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੌਮੀ ਦੇ ਦਿਨ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਚਾਂਗ (ਹਿੰਦੂ ਪੰਚਾਂਗ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਤੋੜਨਾ 27 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਕੰਨਿਆ ਪੂਜਨ (ਛੋਟੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸ਼ਟਮੀ ਜਾਂ ਨਵਮੀ ‘ਤੇ ਆਪਣਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਤੋੜਨਾ ਚੁਣਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਨਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਖਾਸ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਤੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਚੈਤਰਾ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਨਿਰਧਾਰਤ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਮਾਤਾ ਰਾਣੀ (ਦੈਵੀ ਮਾਂ) ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਅਤੇ ਸੰਕਟ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹਨ?
ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ : ਪਹਿਲਗਾਮ ਦੇ ਲਾਰੀਪੋਰਾ ‘ਚ ਤਿੰਨ ਹੋਟਲਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗੀ ਭਿਆਨਕ ਅੱਗ ; 50 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਖ਼ਦਸ਼ਾ
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ
ਤੁਸੀਂ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਚਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹੋ:
- ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੇ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਿੰਨ ਖਾਸ ਦਿਨਾਂ ‘ਤੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
- ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੇ ਅਸ਼ਟਮੀ ਅਤੇ ਨਵਮੀ (ਅੱਠਵੇਂ ਅਤੇ ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ) ‘ਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
- ਦੂਜੇ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨਾਂ ‘ਤੇ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੇ ਪੂਰੇ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਨਿਰਾਹਰ (ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਹੇਜ਼) ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਦੂਸਰੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ; ਇਸਨੂੰ ਅਰਧਵ੍ਰਤ (ਅੰਸ਼ਕ ਵਰਤ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਓ ਆਪਾਂ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰੀਏ:
ਪੂਰਨਵਰਤ (ਪੂਰਨ ਵਰਤ): ਪੂਰੇ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਕੇ ਰੱਖੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਰਤ ਨੂੰ ਪੂਰਨਵਰਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਖ਼ਤ ਵਰਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਿਲਕੁਲ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਨਾ ਤਾਂ ਅਨਾਜ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਫਲ।
ਅਰਧਵਰਤ (ਅੰਸ਼ਕ ਵਰਤ) : ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਕੇ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਰਤ ਨੂੰ ਅਰਧਵਰਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਫਲਹਾਰ (ਫਲ-ਅਧਾਰਤ ਵਰਤ) : ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਰਤ ਵਿੱਚ, ਪੂਰੇ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਫਲ—ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ—ਖਾਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਫਲਹਾਰੀ (ਫਲ-ਅਧਾਰਤ) ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੁੱਧ-ਅਧਾਰਤ ਖੁਰਾਕ: ਕੁਝ ਲੋਕ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਿਆਦ ਦੌਰਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਦੁੱਧ-ਅਧਾਰਤ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
*Air India ਨੇ ਯੂਰਪ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਉਡਾਣਾਂ ‘ਚ ਕੀਤਾ ਵਾਧਾ ; 36 ਵਾਧੂ ਫਲਾਈਟਾਂ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ*
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮ
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੋਵਾਂ ਸਮੇਂ ਮਾਂ ਅੰਬੇ ਦੀ ਰਸਮੀ ਪੂਜਾ (ਪੂਜਾ) ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਰਤੀ ਵੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਘਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਵੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਾਲ, ਦਾੜ੍ਹੀ, ਮੁੱਛਾਂ ਜਾਂ ਨਹੁੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਲਸਣ ਅਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ, ਬੈਲਟ, ਜੁੱਤੇ, ਸੈਂਡਲ ਜਾਂ ਚਮੜੇ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਹੀਂ ਪਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ।
ਕੁਝ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਦੌਰਾਨ ਨਮਕ ਦਾ ਸੇਵਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਨਵਰਾਤਰੀ ਵਰਤ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ (ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ) ਦੇ ਪ੍ਰਣ ਦਾ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਪਾਲਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੌਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਕਿਸੇ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਨਾ ਕਰੋ – ਭਾਵੇਂ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ – ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਝੂਠ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲੰਬੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੋ।


