
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ: ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ, ਮਾਲਵਾ ਇਲਾਕਾ – ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ 350ਵੇਂ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਹਾੜੇ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਤੀਰਸਰ ਸਾਹਿਬ ਪਾਤਿਸ਼ਾਹੀ ਨੌਵੀਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸੰਗਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਉਹ ਪੁਰਾਤਨ ਖੂਹ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਪਾਣੀ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਿੱਠਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਿਵਾਇਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਮਾਲਵਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਖਿਆਲਾ ਕਲਾਂ ਪਿੰਡ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ। ਸੰਗਤ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੇ ਖੂਹਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਖਾਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਬਚਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਤੀਰ ਡਿੱਗੇਗਾ, ਉੱਥੇ ਖੂਹ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਣੀ ਮਿੱਠਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਗੁਰੂਸਰ ਸਾਹਿਬ ਖਿਆਲਾ ਕਲਾਂ ਤੋਂ ਚਲਾਇਆ ਤੀਰ ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਥਾਂ ਖੂਹ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਖੂਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਮਿੱਠਾ ਨਿਕਲਿਆ ਜਦਕਿ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੂਹਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਅੱਜ ਵੀ ਖਾਰਾ ਹੈ।
ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਇਸ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਤੀਰਸਰ ਸਾਹਿਬ ਪਾਤਿਸ਼ਾਹੀ ਨੌਵੀਂ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬਣੇ ਪੁਰਾਤਨ ਖੂਹ ਤੋਂ ਅੱਜ ਵੀ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੀਆਂ ਸੰਗਤਾਂ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਲਈ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥੀ ਗੁਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸੰਗਤ ਦੀ ਇੱਥੇ ਅਥਾਹ ਸ਼ਰਧਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਬੇਰੀ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨੇੜੇ ਘੋੜੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨੇ ਖਾਰਾ ਪਾਣੀ ਬਾਰੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਇਆ ਖੂਹ ਅੱਜ ਵੀ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੈ।
16 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਤਸ਼ੱਦਦ, ਪ੍ਰੀਤੀ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਕੋਲ ਕੀਤੀ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਮੰਗ
ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਇੱਥੇ ਮੱਸਿਆ ਦਾ ਦਿਹਾੜਾ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਗਤਾਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਪਟਿਆਲਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਖੂਹ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮਿਹਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸ਼ਰਧਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਦੂਰੋਂ-ਦੂਰੋਂ ਆ ਕੇ ਇਸ ਖੂਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਭਰ ਕੇ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਮੀਆਂ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇਹ ਖੂਹ ਅੱਜ ਵੀ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਗਤ ਲਈ ਆਸਥਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੂਹਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਅੱਜ ਵੀ ਖਾਰਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਖੂਹ ਦਾ ਪਾਣੀ ਮਿੱਠਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਸਬੂਤ ਹੈ।
“ਮੈਂ ਵੀ SHO ਨਹੀਂ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਨਾ ਭੱਜੇ” ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰਾਂ ਨੂੰ SHO ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚੇਤਾਵਨੀ”
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਤੀਰਸਰ ਸਾਹਿਬ ਪਾਤਿਸ਼ਾਹੀ ਨੌਵੀਂ ਖਿਆਲਾ ਖੁਰਦ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਸਗੋਂ ਸੰਗਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੀ ਹੈ। 350ਵੇਂ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਹਾੜੇ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਯਾਦ ਕਰਾਈ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮਿਹਰ ਨਾਲ ਖਾਰਾ ਪਾਣੀ ਮਿੱਠਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਸੰਗਤਾਂ ਲਈ ਆਸਥਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ।


मेष: दिन शुभ रहेगा...