Choti Diwali 2026 : ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ (ਹਨੇਰੇ ਪੱਖ) ਦੀ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ (ਚੌਦ੍ਹਵੀਂ ਤਿੱਥ) ਨੂੰ ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ ਜਾਂ ਨਰਕ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੀਵਾ ਜਗਾ ਕੇ ਘਰ ਦੀ ਨਾਲੀ (ਜਿੱਥੋਂ ਪਾਣੀ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦੀਵਾ ਯਮਰਾਜ (ਮੌਤ ਦੇ ਦੇਵਤੇ) ਲਈ ਜਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦੀਵਾ ਜਗਾਉਣ ਨਾਲ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਅਕਾਲ ਮੌਤ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਰਕ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਦਿਨ ਤੇਲ ਦੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਨ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਜਲ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਦਿਨ ਤੇਲ ਦੀ ਮਾਲਿਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਾਤਾ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ—ਜਿਸਨੂੰ ਨਰਕ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—’ਤੇ ਕਿੰਨੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ ਕਿਹੜਾ ਹੈ।
ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ 2026 ‘ਤੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਦਾ ਸਮਾਂ
ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ 2026 ‘ਤੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ 7 ਨਵੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ 05:32 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਰਾਤ 08:09 ਵਜੇ ਤੱਕ ਰਹੇਗਾ।
ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ ‘ਤੇ ਕਿੰਨੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
ਹਾਲਾਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਦੀਵੇ ਜਗਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 14 ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇੱਕ ਦੀਵਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਯਮਰਾਜ ਦੇ ਨਾਮ ‘ਤੇ ਜਗਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ ‘ਤੇ ਦੀਵੇ ਕਿੱਥੇ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
- ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ‘ਤੇ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ (ਦਫ਼ਤਰ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨ) ‘ਤੇ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਕਿਸੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰੁੱਖ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਘਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ।
- ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾ ਜਗਾਓ। ਇਸਨੂੰ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਜਗਾਓ।
- ਇਸਨੂੰ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੌਦੇ ਕੋਲ ਰੱਖੋ।
- ਇਸਨੂੰ ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ ‘ਤੇ ਜਗਾਓ।
- ਇਸਨੂੰ ਖਿੜਕੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖੋ।
- ਇਸਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਰੋਤ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਲਕੇ ਜਾਂ ਟੂਟੀ) ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖੋ।
- ਇਸਨੂੰ ਅਨਾਜ ਭੰਡਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਗਾਓ।
ਦੀਪਦਾਨ (ਦੀਵਾ ਜਗਾਉਣ) ਸੰਬੰਧੀ ਨਿਯਮ - ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਦੀਵੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
- ਦੀਵਾ ‘ਪ੍ਰਦੋਸ਼ ਕਾਲ’ (ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ) ਦੌਰਾਨ ਜਗਾਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਅਤੇ ਦੀਵੇ ਜਗਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਸਮਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ‘ਛੋਟੀ ਦੀਵਾਲੀ’ ਵਾਲੇ ਦਿਨ, ਮੌਤ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ‘ਯਮ’ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਦੀਵਾ ਜਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੀਵਾ ਘਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਨਾਲੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
