ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ: ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ‘ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਸੜਕ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰੀ Nitin Gadkari ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਕੁਝ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਜ਼ ‘ਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਹਟਾ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਅਤੇ ਬੈਰੀਅਰ-ਫ੍ਰੀ ਟੋਲ ਸਿਸਟਮ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸ ਨਵੇਂ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਮਕਸਦ ਹਾਈਵੇਜ਼ ‘ਤੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਨੂੰ ਰੋਕ ਰਹੀਆਂ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਟੋਲ ਬੂਥ ‘ਤੇ ਰੁਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗੀ।
ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ ਨਵਾਂ ਸਿਸਟਮ?
ਨਵੇਂ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਹਾਈਵੇਜ਼ ‘ਤੇ ਲੱਗੇ ਸਮਾਰਟ ਕੈਮਰੇ ਅਤੇ ਸੈਂਸਰ ਵਾਹਨ ਦੀ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟ ਨੂੰ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਣਗੇ। ਇਹ ਸਿਸਟਮ ANPR system ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ FASTag ਅਤੇ RFID ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਟੋਲ ਦੀ ਰਕਮ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕ ਦੇ ਖਾਤੇ ਤੋਂ ਕੱਟ ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਜੇਕਰ FASTag ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਟੋਲ ਕੱਟਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ।
ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕੀ ਫਾਇਦੇ ਹੋਣਗੇ?
ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ‘ਤੇ ਰੁਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਖਤਮ
ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਜਾਮ ਵਿੱਚ ਕਮੀ
ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬਚੇਗਾ
ਇੰਧਨ ਦੀ ਖਪਤ ਘਟੇਗੀ
ਟਰੱਕ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਵਾਲੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ
ਵਾਹਨ ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਹਾਈਵੇ ‘ਤੇ ਲਗਭਗ 80 ਕਿਮੀ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਲੰਘ ਸਕਣਗੇ।
ਸਿਸਟਮ ਹੋਵੇਗਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਜ਼ੀਟਲ:
ਜੇ ਕੋਈ ਵਾਹਨ ਟੋਲ ਨਹੀਂ ਭਰੇਗਾ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਆਨਲਾਈਨ ਈ-ਨੋਟਿਸ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਵੀ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਵਾਂ ਸਿਸਟਮ VAHAN database ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਪੂਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੋ ਸਕੇ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ:
ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਬਚਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਟੋਲ ਚੋਰੀ ‘ਤੇ ਵੀ ਰੋਕ ਲੱਗੇਗੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਪੂਰਾ ਸਿਸਟਮ ਹੋਰ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਬਣੇਗਾ।
ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ:
ਜੇ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ, ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਾਈਵੇਜ਼ ‘ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਾਫੀ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਸੈਕਟਰ ਅਤੇ ਆਮ ਯਾਤਰੀ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਮਿਲੇਗਾ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਾਈਵੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਯੁੱਗ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਕਦਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।